Uncategorized

Joke Daamen voelt zich Indisch en is blij dat ze in verzorgingshuis voor Molukksers en Indo’s Rumah Kita woont. ‘Áls je dezelfde achtergrond hebt, begrijp je elkaar vaker beter.’

Wat is eigenlijk immaterieel erfgoed?
Dunja lacht: ‘Goede vraag’ en vervolgt: ‘Materieel erfgoed kun je aanraken, kun je vastpakken, dat zijn bij wijze van spreken stenen, standbeelden, een museum. Immateriaal erfgoed is eerder dynamisch erfgoed. Dat gaat over rituelen en tradities maar het is levend: sociale gewoontes, bijzondere kennis,

Volgens het Rode Kruis leefde mijn vader niet meer. Maar mijn grootmoeder van vaderskant had een brief ontvangen van mijn vader. Zij heeft toen naar mijn moeder geschreven dat mijn vader nog in leven was. Wij zijn toen met het gezin naar Balikpapan in Borneo gegaan, want daar zou mijn

Mijn lievelingsbezit is een schaal met een foto erop geprint van mijn familie. Toen de foto genomen werd was ik 28 jaar. Mijn oudste zus is in Indonesië blijven wonen toen wij naar Holland repatri-eerden. Ze was verliefd geworden op een Indonesische man met wie ze later trouwde.

Trassi, tempeh en tahoe zijn onvertaalbaar, die gebruiken we dan ook gewoon in de recepten. Lombok en santen kunnen we wel als chilipeper en kokosmelk vertalen maar zelfs dat is vaak niet meer nodig. In elk nummer van ons magazine heel veel recepten, zoals DJALANG KOTEK
(GEVULDE HALVE MAANTJES)

In de Indonesische keuken gebruiken we veel kruiden, daardoor zien we veel meer variatie dan in de Europese keuken. Door het koloniale verleden zijn er ook nog eens eindeloze combinaties te maken. Beide culturen inspireerden elkaar met de Indonesische als de dominante factor: namen als sambal en atjar zijn inmiddels

Bart Vijfvinkel is predikant bij de protestantse gemeente in Wormer. Ook is hij redacteur van Ophef, tijdschrift voor hartstochtelijke theologie. Hij heeft een Indische moeder en een Hollandse vader. Het verschil in omgangsvormen van Indo’s en Hollanders bracht Bart Vijfvinkel geregeld in een moeilijke positie. I beg your pardon?

Als ik daar op bezoek was kreeg ik steevast kerak. Dat is de aangekoekte rijst die overblijft op de bodem van de pan na het koken van de rijst. Die wordt losgehaald en met zout of suiker bestrooid. Destijds was dat arme lui voedsel.

Daan Cordus was een Zwarte Hollander. Hij ging zelf op zoek naar zijn Afrikaanse roots. Begin 2022 overleed hij op 99-jarige leeftijd. Een gesprek met zijn oudste dochter Joyce.

De kist uit Indië van zijn grootvader stond bij zijn ouders op zolder. Stefan Neels: ‘Wanneer mijn kinderen iets groter zijn, zal ik de spullen uit de kist gebruiken om onze familiegeschiedenis aan ze door te geven.’

Een vriend van mij, een kunsthistoricus, had mijn vorige column in INDAH* gelezen en appte me dat hij het zo verfrissend vond dat ik gewoon het woord inlands had gebruikt en dat hij woke zo zat was.

Schrijver en journalist Theodor Holman beschrijft in zijn boek Het blijft nog steeds familie de roots en de geschiedenis van het gezin waarin hij opgroeide. INDAH* publiceert elk nummer een aantal pagina’s uit dit prachtige en eerlijke boek.

Theatervoorstelling Happy in Holland toert komende maanden door het land. De productie van Via Rudolphi, Theater Bellevue en ROSE Stories is een ontroerend en komisch verhaal vol botsingen tussen een moeder (gespeeld door Ling Wan-Imm) en dochter (actrice Charlotte Ha) op de brokstukken van een Chinees-Indisch restaurant.

Freelance fotograaf Maurice Boyer (1951) ging op zoek naar zijn Javaanse oma Enok die uit het familieverhaal verdween. Zijn nicht, filmmaakster Dorna van Rouveroy (1951) maakte hierover de documentaire Finding Enok.

Op deze gure novemberdag zijn de Molukken en Indonesië verder weg dan ooit. Ook in het huis van Sharita Sopacua is het niet echt warm: Sharita probeert te bezuinigen op de stookkosten. Maar als zij en haar vader Martin beginnen te praten over hun afkomst lijkt het wel of het

Gail Meijer (29), fotograaf van Elite Model Management, gaat op zoek naar wie ze is. Wat maakt haar tot Indo en waarom voelt ze zich zoals ze zich voelt. ‘Dit Indisch-zijn bindt mijn vader en mij heel erg.’

Joke Daamen voelt zich Indisch en is blij dat ze in verzorgingshuis voor Molukkers en Indo’s Rumah Kita woont. ‘Áls je dezelfde achtergrond hebt, begrijp je elkaar vaker beter.’

Ze is in haar hart een plattelandsmeisje want Josephine Bleeker groeide op op verschillende plantages in Nederlands-Indië. Toen zij en haar man in 1983 naar Indonesië terugkeerden, was er niks meer over van hun herinneringen.

Alfred Hoed was een fervent sporter die tijdens zijn militaire carrière heel wat bekers en medailles in de wacht sleepte. Na zijn dood bleek de doos met zijn trofeeën spoorloos. Zoon Frans heeft gelukkig nog één medaille.

‘Mijn opa Hermanus werd in 1881 in Rotterdam geboren en vertrok in 1899 naar Indië. Ik heb me talloze malen afgevraagd waarom hij op zo’n jonge leeftijd zo’n groot avontuur aanging. Was het vanwege zijn omstandigheden thuis of trok het grote avontuur hem aan? Ik heb geen flauw idee.

‘Mijn vader voer op één van de patrouilleschepen van de gouvernementsmarine, Stormvogel genaamd. Hij was hierdoor veel van huis. Ik kom trouwens uit een familie van zeelieden, meerdere ooms en neven voeren op zee. In zijn vrije tijd is hij begonnen om van een schelp een lamp te maken.

Wat is het verschil tussen een Indo en een Hollander? Bel ik met mijn Indische moeder dan is haar eerste vraag wat ik heb gegeten maar belt mijn vrouw met haar Hollandse moeder dan is de eerste vraag wat voor weer het bij ons is. Het klinkt als een grap

Elly Aznam (1959) is geboren in Makasar. Maar: ‘Ik ben Manadonees,’ zegt ze via FaceTime. ‘Ik spreek Manadonees, mijn moeder komt ervandaan en mijn familie woont daar.’ In de jaren zeventig vloog Elly op haar dertiende met haar ouders en vier zussen naar Nederland. Haar vader – een Indo –

Toen de oma van Roy Kloeth met haar inlandse moeder in 1950 naar Hollandia, Nieuw-Guinea wilde emigreren, moest er speciaal voor haar moeder een reisdocument worden aangevraagd. In plaats van haar handtekening prijkt er een vingerafdruk op het document.

Mijn vader werd geboren in 1919. Op Celebes (tegenwoordig Sulawesi) waarover we dit keer een prachtige reisreportage hebben. Celebes dus. Althans dat dachten we. Onlangs ontdekten we dat bij de gemeente Amsterdam staat geregistreerd dat hij in Bandoeng het levenslicht zag.

Erik Valentijn was als jonge jongen getuige van de Japanse wreedheden in Nederlands-Indië tijdens de Tweede Wereldoorlog. Ook maakte hij daarna de Bersiap mee. In 1951 vertrok hij met moeder, broers en zusje naar Nederland. ‘Wij hebben altijd ons moeten aanpassen. Dat deden we op onze manier, niet verbaal maar

Om die geschiedenis te vertellen, dienen we vier eeuwen terug te gaan naar een van de oudste landen ter wereld, gelegen rond de heilige vulkaan Ararat – A.D. 1605, orthodox-christelijk Armenië. De troepen van sjah Abbas de Grote van Perzië, in oorlog met de Ottomanen, overlopen de handelsstad Culfa. Ze

Hier, hoe vind je het?’ Broer gaf me een vers gedrukte rouwkaart.
‘Ik heb ze net gehaald. We hebben er honderdvijftig gekregen, met enveloppen. Papa en mama’s adresboekje bevat drieënnegen tig namen, maar daarvan zijn er zevenenzestig doorgestreept wegens dood – daar was papa heel nauwgezet in.

Haar vader tekende zijn verhaal op in drie cahiers die zijn drie dochters na dood in 2017 terugvonden in de boekenkast van hun ouders. In zijn aantekeningen beschrijft Eugene Bakker zijn gelukkige jeugd in Indië waar abrupt een eind aan kwam toen de oorlog uitbrak. Als een van de weinige

Norah Purba (7) is een rijk meisje. Zij heeft drie oma’s, twee moeders, twee vaders en twee broers. Zij is het meisje van de cover van deze INDAH. Om haar heen staan haar bonusmoeder Denise Aznam, haar moeder Consessa Tomasoa, haar oma Betty Tomasoa en haar bonusoma Elly Aznam. Haar

Als historicus is Esther Captain gefascineerd door de vraag hoe de breuken in indische families en in de Indische geschiedenis zijn ontstaan.
‘De ring die ik draag verbindt mij met mijn vader.’

‘Mijn oma Krijna van Doorne-Huisman (1902) werd geboren uit een relatie tussen een Hollandse man en een inlandse vrouw. Vlak na de geboorte werd ze in het weeshuis van Pa van der Steur in Magelang geplaatst. Daar heeft ze tot haar zestiende gewoond.

Atjeh geldt als een zwarte bladzijde in de geschiedenis van Neder-lands-Indië. De Atjeh-oorlog (1873-1914) was een koloniale oorlog die het Koninkrijk der Nederlanden was begonnen om de zeevaart door de Straat van Malakka te beveiligen tegen zeerovers uit Atjeh.

Columns (zeven maar liefst) en interviews met een persoonlijke inslag vormen het hoofdbestanddeel. Het verleden is overal en domineert, bijvoorbeeld in de geslaagde rubriek ‘de eerste generatie’ waarin een bijna 90-jarige vrouw wordt geïnterviewd, Trees Melger-Vinkoert.’

Een van de meest populaire reisbestemmingen in het verre Oosten is Bali: het godeneiland van Indonesië. Nergens anders zie je zoveel tempeltjes als hier. Vrijwel iedere familie heeft een eigen tempel waar de goden en geesten dagelijks met offers worden geëerd.

Het was een mooie uitvaart van de vader van een goede vriend. In Assen, want daar woonde de oude heer in de buurt. Toen iedereen een praatje had gehouden en de muziek was verstomd, nam de uitvaartverzorger het woord.

‘Mijn vader is in 1918 geboren op Bangka. Hij heeft Ambonese roots. Mijn moeder is in 1930 geboren in Tanjung Pandan op Billiton. Haar opa kwam uit Sliedrecht. Mijn vader was in de Tweede Wereldoorlog krijgsgevangene in Japan. In Nagasaki.

vader. Haar broer Mauritz en de inlandse vrouw Emi werden genoemd als biologische ouders op de akte van erkenning van mijn vader.
Mijn vader was dol op zijn pleegvader Hubert en de liefde was wederzijds. Maar volgens de papieren waren zij dus niet biologisch aan elkaar verwant. Mijn opa

De kolonie Nederlands-Indië was voor Nederland met zijn koffie, suiker, tabak, specerijen en andere goederen niet alleen economisch een rijke inkomstenbron. Het was ook een bron van inspiratie voor architecten en vormgevers.

Moeder Christine, zoon Victor en kleindochter Robin zijn trots op hun Indische roots. ‘Ons verhaal is altijd net effe exotischer dan dat van de gemiddelde Nederlander. Ik voel me niet beter maar wij hebben wel een rijker verhaal.’

Ruim drie jaar ben ik nu bezig mijn Indische stamboom van mijn Indische moeders in kaart te brengen. Het is me gelukt alle nakomelingen terug te vinden en contact te leggen met de nog levende achterneven en- nichten. Een hell of a job maar ik kreeg er gratis en voor

Ruim drie jaar ben ik nu bezig mijn Indische stamboom van mijn Indische moeders in kaart te brengen. Het is me gelukt alle nakomelingen terug te vinden en contact te leggen met de nog levende achterneven en- nichten. Een hell of a job maar ik kreeg er gratis en voor

‘Ze port ons geheugen op voorbeeldige en aanstekelijke wijze op. Geuren en smaken komen weer terug als je haar leest. Aan de slag met Istori Kita!’, aldus Adriaan van Dis

Als ik dankzij mijn zachtaardige, zorgzame oma dacht te weten wat typisch Indisch was, zag ik wel aan mijn oudtante Elly dat het ook heel anders kon. Die was namelijk onbescheiden, had een hekel aan koken en ze deed aan karate. Aanpassen? De wereld paste zich maar aan haar aan.

Op een gegeven moment grijpt mijn vader me stevig bij de hand en we steken de Munt over. Onmiddellijk hoor ik vanuit de hemel de ijzingwekkende metalen stem gebieden: ‘Wil die Indische mijnheer met dat kleine jongetje terugkeren en bij het stoplicht oversteken!

In Terug naar Insulinde vertelt Elle van Rijn het op waarheid gebaseerde verhaal van Mary die door haar sterke overlevingsdrang de Tweede Wereldoorlog in Nederlands-Indië doorkwam.

Blijkbaar wordt eetcultuur en de belevenis van samen eten vanaf je kindertijd verankerd in je wezen. Iets hoort op een bepaalde manier, met duidelijke redenen. Han Go schrikt zich een hoedje als het anders gaat.

Moeder Christine, zoon Victor en kleindochter Robin zijn trots op hun Indische roots. ‘Ons verhaal is altijd net effe exotischer dan dat van de gemiddelde Nederlander. Ik voel me niet beter maar wij hebben wel een rijker verhaal.’

Arco Harmans speelde vroeger met zijn broertje op de donkere zolder bij oma. Dat was best eng. Want de zolder stond vol met stoffige spullen uit Nederlands-Indië. Zoals twee grijze metalen koffers.

De Ranchi werd gebouwd om dienst te doen op de route tussen Londen en Bombay. Daarom kreeg het schip de naam van een Indiase stad. De Ranchi voer in 1950 vlak na de Indonesische onafhankelijkheid naar Nederland met aan boord militairen en hun familie die het land in allerijl moesten

Er werd mij de vraag gesteld: waar ontmoeten Indo’s van jouw generatie elkaar? Tsja, dat is een goede vraag, omdat ik zelf (gek genoeg) weinig Indo’s binnen mijn vriendenkring heb. Maar ik heb wel erg veel behoefte aan verbinding met andere Indo’s.

De Javaanse oma van Erna Schenk werd gedwongen om haar kinderen af te staan. De vader van haar twee kinderen kwam uit een vermogend Indisch geslacht en wilde deze kinderen niet.

Het nieuwe nummer is nu te koop via de webshop of in duizenden winkels in het hele land

Batik Van Zuylen of ‘Pansellen’, zegt die naam u iets? Het is misschien wel de meest bekende Indische batikonderneemster. Eliza van Zuylen (1863-1946) was een onafhankelijke vrouw die circa 1890
een batikkerij begon in Pekalongan, de ‘batikstad’ gelegen aan de noordkust van Java.

‘Dat we samen naar Indonesië gingen. Ik had niets met Indonesië totdat mijn dochter Denise zei dat ze mijn en haar roots wilde leren kennen. Dat leek haar ook voor mij heel goed.

Toen wij hier in Nederland arriveerden had mijn vader eigenlijk een jaar verlof. In Indië had je in tien jaar werk geen enkele vakantie maar daarna kreeg je een jaar verlof om naar Nederland te gaan. De reis en het verblijf in een pension werden betaald door de overheid

Het was de laatste keer dat ik haar zag. Maar ik koester de fijne herinneringen aan mijn liefdevolle en zorgzame oma. En ik beschouw dit schilderij als een eerbetoon aan mijn oma en alle oma’s die noodgedwongen achterbleven…

‘Ik voel altijd een connectie als ik samen met een andere Indo ben. Ik heb ook het gevoel dat alle Indo’s elkaar wel op een of andere manier kennen. Maakt niet uit of je in Zwolle woont of in Den Haag, iedereen kent elkaar. Het is een grote community.

Als ik denk aan verhuizen in de Molukse/Indische context dan is verhuizen direct gekoppeld aan
migratie. En dan denk ik aan mijn Molukse vader en aan zijn familie. Zij kwamen uit Tanjung Priok met de boot ‘De Roma’ in Rotterdam aan, op 9 april 1951.

Mijn vader stierf in de armen van mijn driejarige dochter.
Hij had haar op de wc gezet omdat ze een plasje moest doen; bij het bukken en buigen om haar te helpen werd hij duizelig en klap te tegen de grond. Mijn dochter heeft zijn gezicht toen in haar

In De Indische doofpot beschrijft Maurice Swirc hoe de Nederlandse regering de eigen verantwoordelijkheid verdoezelde voor wantoestanden tijdens de politionele acties in Indonesië. ‘Er bestaat geen hiërachie van leed.’

Linda was vroeger totaal niet bezig met haar Indische afkomst. Ze was getrouwd met een echte Hollandse kaaskop (de woorden zijn van Denise). ‘Ik had helemaal níets met Indo’s!’, bekent Linda. Ondertussen voelde Denise wél een heel sterke band met het geboorteland van haar moeder. ‘Ik ben geen hele Nederlander

De kris die haar Japanse vader als afscheidscadeau gaf is een zogenaamde Tanto. Voor Joyce Cornfield is deze dolk een erkenning. ‘Het betekent emotioneel veel voor me.’