Voor de Nederlands-Indische gemeenschap

Uncategorized

IN HET NIEUWE NUMMER: Koken voor dummies (1): de wadjan

In de Indische keuken worden tal van kookattributen gebruikt die onmisbaar zijn voor Indische gerechten. Voor iedereen die nieuw is in de Indische keuken zetten wij de basisuitrusting nog even op een rijtje.

De wadjan vindt zijn oorsprong in Indonesië. Het wordt vaak verward met een wok, waarvan de oorsprong

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Muis op de ezelsbrug

In Nederland noemen we zoiets een jembatan keledai’, vertelde ik mijn lerares Bahasa. ‘Een brug voor ezels? Hoe werkt zoiets dan?’ Anna snapte er niets van. Zittend op een vooroorlogs ongemakkelijk stoeltje in een petieterig en krakkemikkig koloniaal huisje in Bandung probeerde ik haar uit te leggen dat Nederlanders ezels

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Verwarmende herfstrecepten: MASOEBAH 

In dit culinaire themanummer natuurlijk ook weer een serie inspirerende
recepten. Sommige bekend, andere minder. Net als foodblogger Erik Stern geeft
de maker de recepten regelmatig een eigen twist. Dat doet u thuis ongetwijfeld
ook. Zowel voor vleesliefhebbers als vegetariërs is er weer van alles te proberen.<br

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: ‘Spinazie of andijvie in plaats van bajem voor toemis. En andersom gingen Indo’s erwtensoep maken met spliterwten en niet met katjang idjo’

Het Indische culinaire erfgoed is een dagelijks herkenbaar en gewaardeerd onderdeel van het totale Nederlandse culturele erfgoed. De geschiedenis van Indische Nederlanders is integraal deel van de gehele Nederlandse. Dat Indisch koken en de Indische rijsttafel nu tot het nationale immateriële erfgoed van Nederland behoren is voor mij als Indo

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Baboe Pah kwam mee naar Nederland

De vader van Ineke Apontoweil, Dirk, kwam uit een welgestelde familie. Zijn vader was notaris en president van de rechterlijke macht van Nederlands Oost-Indië. Ineke: “Hij stuurde mijn vader naar Holland om rechten te gaan studeren in Leiden. Na zijn studie keerde pa in 1930 terug naar Buitenzorg. Hij leerde

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: ‘Belachelijke eisen zoals afleren rijst te eten, op zijn Hollands aardappelen en fruit van je af schillen noem ik hier als aansprekende voorbeelden.’

In de jaren vijftig en zestig verlangden veteranen die waren uitgezonden bij terugkeer naar het Indische eten dat ze hadden leren kennen. Uit die wens zijn er enkele Indische restaurants en vooral Chinees-Indische restaurants opgekomen. Zo kreeg het oosters eten voet aan de grond in Nederland. Hoewel de smaak en

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Simone Berger over Istori Kita: ‘Ik wilde antwoorden en puzzelstukjes kunnen leggen. Want heb je de antwoorden, dan ontstaat er begrip en volgt er uiteindelijk acceptatie.’

Want heb je de antwoorden, dan ontstaat er begrip en volgt er uiteindelijk acceptatie. Ik wil daarmee niet zeggen dat je alles kan goedkeuren wat er binnen jouw gezin is gebeurd, denk aan de harde hand
waar sommige kinderen mee te maken kregen, vooral in gezinnen met Molukse KNIL-vaders.

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Bordspel met schelpen

“Dit houten spel was ooit in het bezit van mijn oma. Of zij het weer van haar familie heeft gekregen is bij ons niet bekend. In ieder geval is het al heel oud, zelfs de schelpjes zijn nog origineel. Mijn moeder speelde er als kind al mee en toen ze

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Wat vertelt een sarong?

Elke etnische groepering had in de kolonie zijn eigen specifieke batikkerijen, met een eigen stijl en patronen, motieven, symboliek dit type sarong te vervaardigen. Dit gold zowel voor de duurdere variant in batik tulis, volledig met de hand in was getekend, alsook voor de veel goedkopere exemplaren in batik kombinasi.

Lees verder »

Creatief koken op z’n Indisch: TERONG TJOLOHTJOLOH

Door de eeuwen en jaren heen is de Indische keuken beïnvloed door de plaatsen waar Indo’s woonden en de bevolkingsgroepen waar ze toe behoorden of waar ze mee in aanraking kwamen. Daardoor hebben de recepten in het standaardwerk Selamat Makan zowel Indonesische, Chinese als Hollandse tintjes.

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Geleende identiteit

Mijn familiestamboom bleek breed vertakt te zijn over de hele wereld en ging een flink aantal jaren terug. Dit vond ik zo geweldig, dat ik bleef klikken! Maar het ging mis, voor ik het wist veranderde mijn gezonde interesse in een ware obsessie.
Ik dook in archieven met geboorte-

Lees verder »

Gelijkstellingsdocument van oma

“Toen ik net aan mijn stamboomonderzoek begon, wist ik niet zo heel veel van de familiegeschiedenis. Maar gaandeweg kreeg ik foto’s, materiaal en verhalen uit diverse hoeken en begon er een compleet verhaal te ontstaan. Dit document kwam bij mijn oom vandaan die het ergens op zolder in een koffer

Lees verder »

Omzwervingen van een kampkind

Roel Zuidema werd in 1935 in Haarlem geboren als zoon van een predikant. Zijn vader werd in 1936 uitgezonden naar Java en reisde met vrouw en kinderen naar Nederlands-Indië. In 1946 keert het gezin terug naar Nederland. Daniëla Postma tekende zijn levensverhaal op.

Lees verder »

De zon in zijn ogen

Claude (Boy) Belloni (Batavia 1922)-Den Haag 1995) een man die ontelbare keren aan de dood ontsnapte. In De zon in zijn ogen beschrijft dochter Renée Belloni aan de hand van onder meer zijn dagboek het indringende levensverhaal van haar vader in Indië, Japan, Nederland en op Nieuw-Guinea.

Lees verder »

SATÉ OEDANG SPESIAL

Eigenlijk is Indisch of Indonesisch eten altijd zomers. De basis van onze veelzijdige keuken ligt immers in een tropisch klimaat. Door de verhuizing naar Nederland van veel van onze voorouders wordt hier nu in elk jaargetijde zomers gegeten. Maar sommige gerechten zijn toch net iets meer zomers
dan anders.

Lees verder »

‘Shared dining stress ’

Voor mensen binnen een Aziatische cultuur opgegroeid is de term ‘samen eten’ eigenlijk een pleonasme. Tenzij je echt ergens ver weg opgesloten zit, maak je voldoende eten voor iedereen die maar in de buurt is. En dan net iets méér dan nodig, want je weet maar nooit.

Lees verder »

‘Een Indische drie-eenheid’

Een groot appartementsgebouw met op het oog allemaal dezelfde appartementen met dezelfde voordeuren. Toch is bij het betreden van de binnenplaats direct duidelijk welk huis van
Peggy van den Berg (80) is. Voor de deur is een zitje met rotan stoelen – inclusief kleurige kussens – en een rotan

Lees verder »

Zomers genieten op z’n Indisch: BABI PREI

Eigenlijk is Indisch of Indonesisch eten altijd zomers. De basis van onze veelzijdige keuken ligt immers in een tropisch klimaat. Door de verhuizing naar Nederland van veel van onze voorouders wordt hier nu in elk jaargetijde zomers gegeten. Maar sommige gerechten zijn toch net iets meer zomers
dan anders.

Lees verder »

Oorlogsverhalen

Er komt een moment dat ik al haar verhalen heb opgeschreven en dat moment komt steeds dichterbij. Ik heb geschreven over de keer dat ze door een brandend gebombardeerd Surabaya op weg was naar haar familie buiten de stad. Over de keer dat het huis van haar familie geplunderd werd.

Lees verder »

‘Er hing altijd een KAMP WOLK boven ons gezin’

“Mijn vader overleed iets meer dan twintig jaar geleden, zonder dat ik hem ooit vragen heb durven stellen over zijn oorlogsverleden. Ik heb daardoor nooit de antwoorden gekregen waarnaar ik eigenlijk wel op zoek was. Toen hij overleden was drong het besef eigenlijk pas tot me door: die antwoorden ga

Lees verder »

EERBETOON AAN DE KNIL-TIMORSTRIJDERS

De guerrillastrijd op het eiland Timor tijdens de Tweede Wereldoorlog is in Nederland nauwelijks bekend. Waar de Australiërs deze strijd en hun strijders jaarlijks herdenken, is dit in Nederland een stuk vergeten geschiedenis. Voorheen nog nooit gepubliceerde verhalen van de strijd op Timor zijn opgetekend door nazaten van deze KNIL-guerrillastrijders.

Lees verder »

‘Dit is wat de Amerikanen noemen een racistisch hondenfluitje: Je hoort het niet, maar je voelt het wel.’

De Tweede Kamer keurde in 1953 het kabinetsbeleid goed om voor de repatriëring onderscheid te maken tussen twee groepen Nederlandse staatsburgers. Als eerste de Westers georiënteerde Europeanen die zich probleemloos zouden kunnen aanpassen in Nederland. Als tweede
de Oosters georiënteerde Europeanen, voornamelijk Indische Nederlanders, die niet-assimileerbaar geacht werden, omdat

Lees verder »

Eerbetoon aan onze Aziatische voormoeders

Afgelopen mei was de officiële opening van het project ‘10.000 Voormoeders’ van de Indische Genealogische Vereniging. Om hen alsnog een zichtbare plek in onze familiestamboom te geven, om onze identiteit beter te begrijpen en als eerbetoon.

Lees verder »

Een toekomst vol onzekerheden

De ouders van Marian Fleur waren met haar zus net van de boot gestapt toen deze foto werd gemaakt. Een foto die haar nog steeds ontroert omdat de gezichten van haar ouders hierop boekdelen spreken: wat staat ons te wachten in dit onbekende land?

Lees verder »

Komodo National Marine Park

Het marine park telt enkele honderden eilandjes, waarvan Komodo, Rinca en Padar de bekendste zijn. Op Komodo en Rinca kun je een trekking doen, op zoek naar de prehistorische Komodovaranen. De beklimming van Padar levert een prachtig panorama op. Om het Komodo park te bezoeken kun je het beste een

Lees verder »

Indiaan, Mexicaan, Azteek, Inuit, Hawaiiaan

Taal was voor mensen die uit Indië naar Nederland kwamen de sleutel om snel op te gaan in de Nederlandse maat-schappij, zo meent Philip Dröge. Philip Dröge is de auteur van de bestseller Moederstad waarin hij in het moderne Jakarta op zoek gaat naar de sporen van het oude Batavia

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Vier de lente: SAMBAL PREI

De Indonesische keuken kan niet zonder kruiden en specerijen. In het verleden waren die vaak moeilijk te krijgen in Nederland. Tegenwoordig kun je in elke grotere en kleinere plaats goede toko’s vinden met een ruim assortiment. Vaak zelfs vers of uit de diepvries. Ook in deze editie van Koken! laten

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: De blauwe waakvlam

Sabina de Rozario heeft een Nederlandse moeder en een Indische vader. Zij publiceerde het eerste boek over Indische jongeren van de derde generatie met de titel Door Blauwe Ogen (2005). Ook schrijft zij artikelen voor haar eigentijdse blog met de gelijknamige titel. Sabina woont sinds in 2010 in Indonesië om

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Knijper op je neus

Abel de Jeu (14) begrijpt nu pas het idee achter de botol tjebok in het huis van zijn moeder Leontine de Hollander (48). ‘En daar doe je dan water in?’, vraagt hij haar. ‘Ja, lauw water,’ antwoordt Leontine. ‘Daarmee wassen we onze bil,’ legt oma Tineke Ornek-de Hollander (75) haar

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: op de fiets verkende ik heel Nederland

‘Mijn Indische vader Meindert Florentius Muller (1885) was inspecteur bij de eerste Indische Spaarkas in Bandoeng. Mijn moeder heette Emmie Setjodiwirjo en was voor 90 procent Javaans en voor tien procent Chinees. Volgens eigen zeggen was ze afstammelinge van een van de bijvrouwen van Diponegoro, de legendarische Javaanse prins die

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: de hoorn van oma Marie…

Roos Klaassen-Verweerd (74): ‘Mijn vader was een Nederlander die het grote avontuur zocht in Indië. Mijn Indische moeder was verpleegster en werkte in een ziekenhuis in Buitenzorg waar ze elkaar leerden kennen. Mijn vader lag daar voor een blindedarmontsteking. In 1948 werd ik geboren in Nederland, toen mijn ouders en

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Terimah kasih nenek!

Het was coronatijd, mijn vader was net overleden, mijn yogastudio was dicht en ik voelde me diep ongelukkig. Op een gegeven moment dacht ik: als straks de yogaschool weer open mag, komen al mijn leerlingen met zo’n lelijke blauwe plastic Ikeatas aanzetten. Waarom maak ik geen mooie batiktassen en kussenlopen?

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Batik met een sociaal verhaal

Berber: ‘Onze liefde voor Indonesië hebben we meegekregen van onze (groot) ouders. We zijn opgegroeid tussen de Indonesische kunst, mooie verhalen en lekker pittig eten. Batik was daar zeker een onderdeel van, maar had toen nog niet onze bijzondere aandacht. Dit veranderde in 2020.

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: Indische VIBE

Een tijdje terug was ik op bezoek bij een Indische mevrouw. Samen met een historicus zou ik haar interviewen voor een boek waar we aan werkten. De historicus was een Nederlandse vrouw. De Indische vrouw vertelde dat ze zo blij was dat haar dochters zich zo Indisch voelden en vroeg

Lees verder »

IN HET NIEUWE NUMMER: We gaan wat vakantiefilmpjes draaien.’ En toen brak mama voor het aangezicht van haar hele familie als een glazen vaas die per ongeluk door iemand van tafel wordt gestoten.

Schrijver en journalist Theodor Holman beschrijft in zijn boek Het blijft nog steeds familie de roots en de geschiedenis van het gezin waarin hij opgroeide. INDAH* publiceert elk nummer een aantal
pagina’s uit dit prachtige en eerlijke boek. Uit het hoofdstuk ‘Familiefeest’ (in werkelijkheid: de begrafenis)

Lees verder »